Przyroda w okolicach Balic i Opatkowic zachwyca różnorodnością krajobrazów i bogactwem flory oraz fauny typowej dla pogranicza Wyżyny Krakowskiej i Kotliny Sandomierskiej. Rozległe tereny rolnicze, łąki, zadrzewienia śródpolne oraz doliny niewielkich cieków wodnych tworzą mozaikę siedlisk przyrodniczych o dużej wartości ekologicznej.
Okolice Balic wyróżniają się obecnością terenów otwartych z rozproszonymi kępami drzew i krzewów. Wzdłuż potoków zachowały się fragmenty naturalnej roślinności nadwodnej, stanowiące ostoję dla wielu gatunków ptaków i drobnych ssaków. Wiosną łąki pokrywają się dywanami kwiatów polnych, przyciągając motyle i inne owady zapylające, co świadczy o stosunkowo dobrej kondycji lokalnych ekosystemów.
W Opatkowicach i ich bezpośrednim sąsiedztwie znajdują się parki i skwery zapewniające mieszkańcom codzienny kontakt z przyrodą. Drzewa alejowe wzdłuż głównych ulic, ogrody przydomowe i działki rekreacyjne współtworzą zieloną infrastrukturę tej części aglomeracji. Szczególnie cenne są stare okazy drzew - lip, dębów i kasztanowców - zachowane przy historycznych budynkach i w otoczeniu kościołów.
Bliskość Jury Krakowsko-Częstochowskiej otwiera przed miłośnikami przyrody możliwość eksploracji jednego z najcenniejszych przyrodniczo regionów Polski. Wapienne skałki, jaskinie, lasy bukowe i grądowe, a także rzadkie gatunki roślin i zwierząt chronione w rezerwatach przyrody - to wszystko dostępne w zasięgu krótkiej podróży samochodem lub rowerem z Balic i Opatkowic.